Przebarwienia skóry - przyczyny powstawania

Według przeprowadzonych w styczniu 2007 roku badań, ponad 2,6 miliona kobiet w Polsce twierdzi, iż ma problemy z przebarwieniami skóry. Przebarwienia skóry zaliczamy do grupy zaburzeń barwnikowych. Są to wykwity, różniące się od otaczającej je skóry zabarwieniem.

Przebarwienia mogą stanowić istotny defekt kosmetyczny - plamy na skórze mogą przybierać kolor od jasnobrunatnego, przez wszystkie odcienie, aż do szarego. Ich wielkość i kształt może być różna, mogą być umiejscowione na całym ciele, najczęściej jednak znajdują się w miejscach odsłoniętych, eksponowanych na słońce.

Ich wielkość i kształt może być różna, mogą być umiejscowione na całym ciele, najczęściej jednak znajdują się w miejscach odsłoniętych, eksponowanych na słońce.

W zależności od lokalizacji zaburzeń pigmentacyjnych w skórze, przebarwienia możemy podzielić na naskórkowe (np. ostuda, plamy soczewicowate, piegi, przebarwienia pozapalne) oraz skórne (umiejscowione w warstwie skóry właściwej).

Przebarwienia powstają, gdy w skórze dochodzi do nadprodukcji lub nierównomiernego rozłożenia melaniny — substancji barwnikowej, zawartej w komórkach barwnikowych, melanocytach. Jako czynniki sprzyjające powstawaniu przebarwień, najczęściej wymieniane są: promieniowanie UVA i UVB, ciąża, przyjmowanie leków hormonalnych, okres menopauzy, choroby wątroby, zaburzenia miesiączkowania, zapalenia przydatków, niedoczynność nadnerczy, nadczynność tarczycy, stosowanie niektórych leków oraz działanie substancji fototoksycznych lub fotoalergizujących, znajdujących się w lekach lub kosmetykach.

Z roku na rok wzrasta liczba pacjentek odwiedzających gabinety dermatologiczne, z powodu pojawiających się na skórze ciemnych plam. Przyczyn ich powstawania jest bardzo wiele. Najczęściej jednak dochodzi do pojawiania się, pod wpływem promieniowania słonecznego, przebarwień o podłożu hormonalnym. Stosowanie doustnej antykoncepcji, zastępczej terapii hormonalnej, zmiany hormonalne w ciąży i w okresie menopauzalnym mogą spowodować ich wystąpienie - zwłaszcza u osób korzystających z solariów i opalających się na słońcu - mówi dr Iwona Marycz-Langner, dermatolog.

W Polsce problemy z przebarwieniami skóry deklaruje ponad 2,6 miliona kobiet. Problem dotyczy respondentek we wszystkich grupach wiekowych, jednak nasila się u kobiet powyżej 40. roku życia.


Jako miejsce pojawiania się przebarwień, kobiety najczęściej wymieniają ręce (55% respondentek). W dalszej kolejności ankietowane wymieniły policzki i czoło (odpowiednio 25 i 15%). Przebarwienia na rękach dotyczą głównie kobiet z najstarszej grupy wiekowej (powyżej 59. roku życia), w której ponad 73% respondentek wymieniło skórę rąk jako miejsce najczęstszego występowania przebarwień. Jednak najbardziej dotkliwymi dla respondentek są przebarwienia na twarzy. Wśród tych, które zadeklarowały, że mają przebarwienia na policzkach, prawie 60% próbuje je leczyć, podczas gdy w przypadku innego umiejscowienia przebarwień odsetek ten nie przekracza 47%.


Ponad 63% respondentek nie wie, jak leczyć przebarwienia skóry. Brak wiedzy dotyczącej zapobiegania i likwidowania przebarwień jest szczególnie widoczny wśród najmłodszych kobiet (w przedziale wiekowym 15-24 lata) oraz wśród najstarszych (powyżej 59. roku życia). Najlepiej w zagadnieniach związanych z pielęgnacją skóry z przebarwieniami orientują się respondentki w wieku 25–39 lat – prawie 70 % uznało, że wie, jak radzić sobie z tym problemem.


61% ankietowanych kobiet stwierdziło, że nigdy nie próbowało w żaden sposób zapobiegać ani leczyć przebarwień skóry. 17% respondentek korzystało z porady lekarza dermatologa, a prawie 7% zdecydowało się na specjalistyczne zabiegi niwelujące przebarwienia, przeprowadzane w gabinetach dermatologicznych. 10% używało kosmetyków specjalistycznych sprzedawanych w aptekach, a 6% kosmetyków kupionych w drogeriach lub supermarketach.



Spośród kobiet, które próbowały leczyć swoje przebarwienia, ponad 40% respondentek stwierdziło, że żaden z dotychczas wypróbowanych sposobów nie okazał się w ich przypadku skuteczny. Z drugiej strony, aż 26% respondentek jest zadowolone z efektów konsultacji u lekarza dermatologa, a 13% - ze stosowania specjalistycznych kosmetyków, przeznaczonych do sprzedaży w aptekach.

kala występowania przebarwień skóry oraz deklarowany brak zadowolenia respondentek z wyników dotychczasowego leczenia, wskazują na potrzebę prowadzenia działań edukacyjnych i informacyjnych, dotyczących sposobów zapobiegania oraz redukowania istniejących przebarwień skóry - podsumowuje dr Iwona Marycz-Langner.